Wola z wielkim sukcesem. To tu powstaje najciekawsza architektura

To powód do dumy dla mieszkańców i mieszkanek naszej dzielnicy. W tegorocznej edycji Nagrody Architektonicznej Prezydenta m.st. Warszawy to realizacje z Woli są najczęściej pojawiającymi się kandydatami do zwycięstwa. W tym artykule dowiesz się, jakie są to obiekty i gdzie się znajdują.

Już za nieco ponad trzy tygodnie dowiemy się, które realizacje i wydarzenia zwyciężyły w 9. edycji Nagrody Architektonicznej Prezydenta Warszawy. Nagrody, której pierwsze rozdanie odbyło się już w 2002 roku, jednak potem ślad po niej zaginął. Po długiej przerwie została przywrócona w 2016 roku i od tego czasu regularnie jest przyznawana architektom za najlepsze projekty i realizacje dla Warszawy. Organizatorem konkursu i fundatorem nagrody jest Prezydent Warszawy we współpracy z zasłużonymi dla architektury organizacjami: Oddziałem Warszawskim Stowarzyszenia Architektów Polskich, Mazowiecką Okręgową Izbą Architektów Rzeczypospolitej Polskiej oraz Oddziałem Warszawskim Towarzystwa Urbanistów Polskich.

W tegorocznej 9. edycji do nagrody nominowanych jest 17 najlepszych realizacji i wydarzeń w sześciu kategoriach: architektura użyteczności publicznej, projektowanie przestrzeni publicznej, architektura komercyjna, nowe życie budynków, architektura mieszkaniowa oraz wydarzenie architektoniczne. Nie sposób nie wspomnieć o nominowanych w tym roku obiektach z Woli, których w konkursie znalazło się aż 6, w czterech kategoriach. W tym gronie są zarówno inwestycje prywatne, komercyjne, jak i realizacje publiczne, co szczególnie cieszy. Wola kolejny raz pokazuje, że jest dzielnicą, w której nowe obiekty architektury potrafią prezentować wysoką jakość i przyciągać uwagę mieszkańców oraz mieszkanek i środowiska branżowego.

Które obiekty zostały nominowane do nagrody?

Oto lista nominowanych budynków do Nagrody Architektonicznej Prezydenta m.st. Warszawy z Woli:

Izba Pamięci przy Cmentarzu Powstańców Warszawy

Ulica Wolska 168

Kategoria: architektura użyteczności publicznej

Symboliczne upamiętnienie ofiar powstania warszawskiego składa się ze strefy wejścia, dwóch pawilonów, Muru Pamięci i krajobrazowego założenia cmentarnego. Obiekty są wykonane z betonu architektonicznego. Pawilon wejściowy z podcieniem przy ul. Wolskiej naprowadza w stronę nowego założenia oraz poprzecznej, głównej alei kompozycyjnej z pomnikiem Polegli Niepokonani. Na Murze Pamięci są zamocowane tabliczki z nazwiskami blisko 62 tysięcy zidentyfikowanych ofiar cywilnych i żołnierzy powstania warszawskiego. Będą uzupełniane. W dwóch pawilonach z Izbą Pamięci, Salą Świadectw, Salą Historii jest wystawa. Można też zobaczyć m.in. film z przesłaniem dla przyszłych pokoleń żołnierki AK Wandy Traczyk-Stawskiej, inicjatorki tego upamiętnienia. Realizację poprzedził konkurs architektoniczny rozstrzygnięty w 2015 r.

Szkoła Podstawowa nr 403 na Odolanach

Ulica Kacpra Karlińskiego 6

Kategoria: architektura użyteczności publicznej

fot. Wojciech Kryński

Nowoczesna szkoła składa się z kilku wyrazistych brył. Dwie są proste i długie, ustawione prostopadle do ulicy ze strefą głównego wejścia. Jest też zaokrąglona część, która powtarza kształt łuku ulicy. Nowoczesność podkreślają pasmowe okna na wyższych kondygnacjach. Są niczym wielkie witryny.

W dużej prostokątnej bryle po lewej stronie od wejścia mieszczą się biblioteka, sala gimnastyczna, fitness, zaplecze sanitarne oraz stołówka z kuchnią. W centralnej części bryły zostały zgrupowane sale lekcyjne. Część budynku po prawej stronie, wygięta miękko w łuk, to przestrzeń przedszkolnej zerówki. Szkoła docelowo zorganizuje naukę w 28 oddziałach w systemie jednozmianowym: w tym 24 dla klas I-VIII dla 600 uczniów oraz 4 przedszkolne dla 100 dzieci. Oprócz tych pomieszczeń w kompleksie oświatowym jest siedem mniejszych salek, są trzy pracownie językowe, trzy świetlice, biblioteka, plac zabaw dla dzieci i dwa boiska wielofunkcyjne. Koszt inwestycji wyniósł 49 mln zł.

Upamiętnienie masowych grobów na Cmentarzu Żydowskim

Ulica Okopowa 49/51

Kategoria: projektowanie przestrzeni publicznej

Na Cmentarzu Żydowskim przy ulicy Okopowej powstało upamiętnienie Żydów zmarłych lub zamordowanych na ulicach getta warszawskiego i pochowanych w masowych grobach. To dwie duże kwatery w formie nasypów ziemi. Są ujęte w ramy ze stali kortenowskiej, opadają w stronę osi głównej z małym placem. Kwatery są pokryte tysiącami mniejszych i większych kamieni. Centralne miejsce w przestrzeni na placu pomiędzy kwaterami akcentuje pionowa i ażurowa konstrukcja z prętów zbrojeniowych. Jest wypełniona kamieniami. To jedna z największych masowych mogił w Europie. Prace nad tym upamiętnieniem zostały sfinansowane ze środków Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu „Groby i cmentarze wojenne w kraju”, a także Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Warszawie.

Biurowiec Forest

Ulica Burakowska 14

Kategoria: architektura komercyjna

Budynek nazywany kampusem biurowym Forest powstał przy Rondzie Zgrupowania AK „Radosław”. Ponad 120-metrowa część wieżowa wyrasta z podium o wysokości od sześciu do dziesięciu kondygnacji. Bryła wieży ma uskoki, jej tektonikę podkreśla zwieńczenie. Część niższa budynku okala ogólnodostępne atrium z zielenią, wodą i miejscami do wypoczynku. W miejscu rozcięcia podium wieżowca jest szerokie otwarcie z placem, który łączy przestrzeń biurowca z osiedlem mieszkaniowym w sąsiedztwie. Architekci chcieli, żeby charakterystyczna kolorystyka pionowych elementów nawiązywała symbolicznie do pni i kory drzew. Główne wejście do budynku znajduje się od strony ronda, prowadzi przez niewielki park. Pod względem wielkości i jakości terenów zielonych na dachu jest to obiekt unikatowy. Zadbano o energooszczędne techniczne wyposażenie budynku czy wykorzystanie szarej wody. Otwieralne elementy fasady pozwalają na naturalną wentylację. Na rowerzystów dojeżdżających do pracy czeka 500 stojaków, szatnie z prysznicami oraz punkt napraw.

Varso Tower i Varso Place

Ulica Chmielna 69/73

Kategoria: architektura komercyjna

Na niższą część inwestycji Varso Place składają się budynki Varso 1 i Varso 2 autorstwa HRA Architekci (70 tys. mkw.). Zostały ukończone w 2020 roku. Dwa lata później powstał najwyższy drapacz chmur w Warszawie i Unii Europejskiej – Varso Tower projektu Foster + Partners. Ma 53 piętra i 310 metrów łącznie z 80-metrową iglicą. Pełni funkcję biurową. W smukłej wieży są dwa ogólnodostępne tarasy widokowe: na wysokości 205 (z restauracją) i 230 metrów. Dwie ściany w lobby wysokim na przeszło 10 metrów zdobi ceramiczna mozaika autorstwa Krystyny Kaszuby-Wacławek. Zieleń jest ważną częścią projektu: kilkadziesiąt drzew zasadzono przed budynkiem, na tarasach oraz w lobby.

Niższa część kompleksu biurowo-usługowego Varso Place tworzy tzw. podium. Ma elewacje z kamienia, z którego wyrastają dwie wieże ze szkła. Tak skomponowana zabudowa tworzy nową pierzeję ul. Chmielnej o długości 200 metrów. Niższa część budynków nawiązuje skalą do tzw. wysokości warszawskiej i przedwojennych gmachów w Alejach Jerozolimskich. Przebudowaną przez inwestora ulicę zdobi starannie zaprojektowana zieleń i mała architektura.

Ogrody Ulricha

Ulica Górczewska 124

Kategoria: nowe życie budynków

Centrum Wola Park stanęło w miejscu szklarni i upraw największej warszawskiej firmy ogrodniczej C. Ulrich. Od nazwiska właścicieli gospodarstwa wzięła się nazwa tej części miasta. Rodzina Ulrichów zbudowała szklarnie w 1878 r. Uprawiała m.in. egzotyczne rośliny i ananasy. Po nacjonalizacji po 1945 roku zakład ogrodniczy tracił na znaczeniu, szklarnie popadły w ruinę. Spadkobiercy dawnych właścicieli sprzedali teren pod budowę Centrum Wola Park. Inwestor odtworzył szklarnie z wykorzystaniem substancji zabytkowej. Obiekty zostały nadbudowane do około 7 metrów. Części nadziemne są połączone pod ziemią murowanym łącznikiem. Zrekonstruowano detale białej ślusarki i przeszkleń podpartych konstrukcją stalową. W szklarniach działają kawiarnie i restauracje, oranżeria, przestrzeń zabaw dla dzieci. Powstał plac z miejskimi meblami i zielenią.